##Harivamsha Maha Puranam - Part 3 - Bhavishya Parva
Chapter 56  More Defeats for Devas
Itranslated by G. Schaufelberger schaufel @ wanadoo.fr
November 24, 2008##
Proof-read by  K S Rmachandran, ramachandran_ksr @ yahoo.ca.
If you find any errors compared to Chitrashala Press edn,
send corrections to A. Harindranath harindranath_a @ yahoo.com
----------------------------------------------------------------


atha ShaTpa~nchAshattamo.adhyAyaH
devAsurayuddhe kujambotkarShavarNanam


vaishampAyana uvAcha

tasmin mahAhave raudre tumule lomaharShaNe |
vavarShuH sharavarShANi saMrabdhA devadAnavAH ||3-56-1
vyAkroshanta gajAstatra sharaghAtaprapIDitAH |
ashvAMshcha paryadhAvanta hatArohA disho dasha ||3-56-2
utpatya nipatantyanye sharavarShaprapIDitAH |
devAnAM dAnavAnAM cha gajAshvarathinAM raNe ||3-56-3
samare tatra shUrANAmanyonyamabhidhAvatAm |
dhanuShAM talashabdena na prAj~nAyata ki~nchana ||3-56-4
sharashaktigadAbhiste khaDgaishchAmitatejasaH |
nijaghnurmahatIM senAmanyonyasya paraMtapa ||3-56-5
bAhUnAmuttamA~NgAnAM kArmukANAM cha saMyuge |
rAshayastatra dR^ishyante devadaityasamAgame ||3-56-6
ashvAnAM ku~njarANAM cha rathAnAM cha varUthinAM |
nAntaM samabhigachChanti nihatAnAM surAsuraiH ||3-56-7
gadAbhirasibhiH prAsairbhallaiH sannataparvabhiH |
yodhAstatrAbhyahanyanta hastyashvaM chAmitaM bahu ||3-56-8
prAvartata nadI ghorA shoNitaughA tara~NgiNI |
tadA madhye tu sainyAnAM keshashaivalashADvalA ||3-56-9
hAhAkAro mahAshabdo yodhAnAmabhavattadA |
dAnavairhanyamAnAnAM tridashAnAM mahAraNe ||3-56-10

vaishampAyana uvAcha

teShAM tadabhavadyuddhaM devAnAmasuraiH saha |
vibhIShaNaM mahAraudraM vikR^itaM bhImadarshanam ||3-56-11
virochanastu tatraiva viShvaksenaM mahAhave |
jaghAna rudhirAbhAkShaM sAdhyaM paramadhanvinam ||3-56-12
tamAyAntamabhiprekShya viShvaksenaH surairvR^itaH |
ameyAtmA surashreShThaH pratyavidhyatstanAntare ||3-56-13
sAdhyasya bANAbhihatastotrArpita iva dvipaH |
virochanaH prajajvAla krodhenAgnirivAdhvare ||3-56-14
sa kArmukavinirmuktaiH sharairdAnavasattamaH |
viShvaksenaM bibhedAjau dIptaiH saptabhirAshugaiH ||3-56-15
so.atividdho balavatA dAnavena surottamaH |
mUrchChAmabhijagAmAshu dhvajaM chApyAshrayatprabhuH ||3-56-16
tataH sa punarAshvasya sAdhyo yuddhe mano dadhe |
visphArya cha mahAchApaM daityamadhye vyavasthitaH ||3-56-17
virochanastu balavAnabhyayudhyata sarvashaH |
kShobhayansurasainyAni samantAnnishitaiH sharaiH ||3-56-18
tatastasyAsurendrasya yuddhyamAnasya saMyuge |
shrayate tumulaH shabdo jImUtasyeva garjataH ||3-56-19
jagarja cha mahAghoSho vinighnandevavAhinIm |
chaNDavegAshmavarShI cha savidyutstanayitnumAn ||3-56-20
disho vidrAvayAmAsa sharavarSheNa dAnavaH |
sarvasainyAni devAnAmudyatAstro mahAhave ||3-56-21
te prAdravanta vitrastA rathebhyo rathinastadA |
sAdinashchAshvapR^iShThebhyo bhUmau chApi padAtayaH ||3-56-22
shrutvA kArmukanirghoShaM visphUrjitamivAshaneH |
sarvasainyAni bhItAni nivyalIyanta saMyuge ||3-56-23
virochanabhayatrastA rathebhyo rathinastadA |
padAtInAM yayuH sa~NghA yatra devaH sachIpatiH ||3-56-24
viShvaksenasya sAdhyasya sarvataH sumahAbalaH |
pAde rakShaHsahasrANi nijaghAna chaturdasha ||3-56-25
ashvavR^indeShu nAgeShu rathAnIkeShu chAbhibhuH |
padAtInAM cha sa~NgheShu vinighnanpratyadR^ishyata ||3-56-26
vitatya shyenavatpakShau sarvataH sa varUthinIm |
bhittvA ChittvA mahAbAhuH shirAMsyAjau hyakR^iMtata ||3-56-27
sAdinashcha padAtAshcha hatasheShA rathAstathA |
viShvaksenena sahitA virochanamathAdravan ||3-56-28
te.asicharmagadAshaktiparighaprAsatomaraiH |
taM ekamabhyadhAvantaM siMhanAdaM prachakrire ||3-56-29
tataH so.asiM samudyamya javamAsthAya dAnavaH |
chakarta rathinAmAjau shirAMsi cha dhanUMShi cha ||3-56-30
rathanAgAshvavR^indeShu balavAnarisUdanaH |
virochanashcharanmArgAnprakArAnekaviMshatim ||3-56-31
bhrAntamudbhrAntamAviddhamAplutaM viplutaM yugam |
saMpAtaM samudIrNaM cha darshayAmAsa dAnavaH ||3-56-32
kechidvarAsinA rugNA dAnavena mahAtmanA |
vinidushChinnavarmANo nipetushcha gatAsavaH ||3-56-33
ChinnapR^iShThA hatArohA dAnavena mahAtmanA |
vidrutAH svAnyanIkAni jaghnustridashavAraNAH ||3-56-34
nipetururvyAmAkAshe nikR^itA dR^iDhadhanvinA |
vividhAstomarAshchApA mahAmAtrashirAMsi cha ||3-56-35
pratIpamAharannAgAnashvAMshcha dR^iDhavikramAn |
Aplutya rathinaH kAMshchitparAmR^ishya mahAbalaH ||3-56-36
sUtAMshchichCheda khaDgena rathAnapi cha dAnavaH |
muhurutpatato dikShu dhAvatashcha yashasvinaH ||3-56-37
mArgAMshcharati vai chitrAnvismayantastato.asurAn |
nijaghAna padA kAMshchidAkShipyAnyAnapothayat ||3-56-38
khaDgena chAnyAMshchichCheda nAdenAnyAMshcha bhIShayan |
UrustambhagR^ihItAshcha nipatantyapare bhuvi |
apare daityamAlokya bhayAtprANAnavAsR^ijan ||3-56-39
tasmiMstathA vartamAne yuddhe mahati dAruNe |
rathaughagajapattInAM surANAM cha mahAkShaye ||3-56-40
kujambho dAnavashreShTho hyaMshamAdityamAhave |
yodhayAmAsa samare vR^iShaH prativR^iShaM yathA ||3-56-41
jaghAnAchalasa~NkAsho mattavAraNavikramaH |
sphuradbhirnishitaistIkShNasharairbahubhirAshugaiH ||3-56-42
devasainyasahasrANi sarathAni mahAhave |
tasya bANapathaM prApya nAbhyavartanta sarvashaH ||3-56-43
praNeduH sarvabhUtAni babhUvustimirA dishaH |
devAnAmajayaH krUraH pratyapadyata dAruNaH ||3-56-44
aMshastu dAnavendrasya jaghAnottamavikramaH |
anIkaM dashasAhasraM ku~njarANAM tarasvinAm ||3-56-45
ApatantaM gajAnIkaM kujambho vIkShya dAnavaH |
gadApANiravArohadrathopasthAdariMdamaH ||3-56-46
adrisAramayIM gurvIM pragR^ihya mahatIM gadAm |
abhyadravadgajAnIkaM vyAditAsya ivAntakaH ||3-56-47
sa gajAngadayA nighnanvyacharatsamare balI |
kujambho dAnavashreShTho gadApANirbalAdhikaH ||3-56-48
vishIrNadantAMshcha bahUnbhinnakumbhAMshcha dAruNAn |
akaroddAnavashreShTha uddishyoddishya tAnbalI ||3-56-49
vishIrnadantA bahavo bhinnakumbhAstathA pare |
kujambhenArditA nAgA vyadravanta disho dasha ||3-56-50
kujambhasya cha ye.amAtyA dAnavA ghoravikramAH |
nArAchairvividhaistIkShNairapAstagajayodhinaH ||3-56-51
kShuraiH kShuraprairbhallaishcha pAtaira~njalikaiH shitaiH |
chichCheda chottamA~NgAni kujambho dAnavottamaH ||3-56-52
shirobhiH prapatadbhistu gaganaM pratyapUryata |
ashmavR^iShTirivAkAshe bahubhishcha mahA~NkushaiH ||3-56-53
kR^ittottamA~NgAH skandheShu gajAnAM gajayodhinaH |
adR^ishyanta mahArAja tAlA vishiraso yathA ||3-56-54
ApatantaM mahAnAgamaMshasyAsurasattamaH |
jaghAnaikeShunA kruddhastataH sa vimukho.abhavat ||3-56-55
vigAhyaivaM gajAnIkaM kujambho dAnavottamaH |
vinighnanpravarAnsainyAngadayA balinAM varaH ||3-56-56
ekaprahArAbhihatAnkumjambhena mahAgajAN |
apashyanta surAH sarve parvatAniva pAtitAn ||3-56-57
kujambhasya cha mArgeShu vishIrNAste mahAgajAH |
vajrAhatA ivendreNa vishIrNA iva parvatAH ||3-56-58
apashyaMstridashAH sarve mUrtimantamivAntakam |
gajAstathA vyadIryanta siMhasyevetare mR^igAH ||3-56-59
sa babhau tAM gadAM bibhratprokShitAM gaNashoNitaiH |
vyAditAsyo.anadatkruddho raudrarUpo bhayAnakaH ||3-56-60
yathA hi bhagavAnkruddhaH prajAnAM sa~NkShaye purA |
vikrIDamAno gadayA raNamadhye mahAsuraH ||3-56-61
gopAla iva daNDena kalayansa mahAgajAn |
kruddhaM kAlamivAkAle daNDamudyamya dAnavam ||3-56-62
apashyanta surAH sarve kujambhaM bhImavikramam |
hatArohAstu tatrAnye prabhinnA vAraNottamAH ||3-56-63
te hanyamAnA gadayA bANaishcha bhR^ishavikShatAH |
asahantaH kujambhasya gadAvegaM mahAhave ||3-56-64
svAnyanIkAni gR^ihNantaH prAdravanta mahAgajAH |
mahAvAta ivAbhrANi vidhamangadayA gajAn |
atiShThatsamare daityaH kAlaH saMvartako yathA ||3-56-65

iti shrImahAbhArate khileShu harivaMshe bhaviShyaparvaNi 
devAsurayuddhe kujambhotkarShavarNane
ShaTpa~nchAshattamo.adhyAyaH