##Harivamsha Maha Puranam - Part 3 - Bhavishya Parva Chapter 58 Rudra Engages Keshi in Battle Itranslated by G. Schaufelberger schaufel @ wanadoo.fr November 29, 2008## Proof-read by K S Rmachandran, ramachandran_ksr @ yahoo.ca. If you find any errors compared to Chitrashala Press edn, send corrections to A. Harindranath harindranath_a @ yahoo.com ---------------------------------------------------------------- athAShTapa~nchAshattamo.adhyAyaH devAsurayuddhe keshirudrayostumulayuddham vaishampAyana uvAcha tatraiva tu mahAyuddhe raNAjirdevasattamaH | yudhyate saha daityena ekachakreNa dhImatA ||3-58-1 prachChAdya rathapanthAnamutkroshaMshcha mahAbalaH | ekachakrasya sainyaM tachCharavarShairavAkirat ||3-58-2 mahAsurA mahAvIryA mahApaTTishayodhinaH | shUlAni cha bhushuNDIshcha kShipanta sma mahAraNe ||3-58-3 tachChUlavarShaM sumahadgadAshaktisamAkulam | avishadditijairmuktaM durnivAryaM charAcharaiH ||3-58-4 anyonyamabhivartante devAsuragaNA yudhi | mahAdrishikharAkArA viryavAnto mahAbalAH ||3-58-5 tura~NgamANAM tu shataM yuktaM tasya mahArathe | mahAsuravarasyeva hiraNyakashiporyudhi ||3-58-6 teShAM charaNapAtena chakranemisvanena cha | tasya bANanipAtaishcha hatA vai shatashaH surAH ||3-58-7 tataH sa laghubhishchitraiH sharaiH sannataparvabhiH | sAyudhAnachChinotkruddhaH shatasho.atha sahasrashaH ||3-58-8 vadhyamAnAH sharaistIkShNai rathadviradavAjinaH | gamitAH prakShayaM kechit tridashairdAnavA raNe ||3-58-9 tataH prakShIyamANAMstAnupaprekShya diteH sutAH | tyaktvA bANAnnyavartanta pragR^ihItavarAyudhAH ||3-58-10 te disho vidishashchaiva pratiyuddhaprahAriNaH | abhyaghnannishitaiH shastrairdevAnditisutA raNe ||3-58-11 raNAdvichalitaM ghoraM paramaM tigmatejasam | mumochAstraM mahAbAhurmathanaM nAma saMyuge ||3-58-12 tataH shastrANi shUlAni nishitAni sahasrashaH | ativIryeNa mahatA ditijaH saMprachichChide ||3-58-13 ChitvA shUlena tAnsarvAnekachakro mahAsuraH | abhyavidhyata taM sAdhyaM dashabhirnishitaiH sharaiH ||3-58-14 astravegena hatvaiva so.astraistasyAnusainikAn | jvalitairaparaiH shIghraistAnavidhyatsahasrashaH ||3-58-15 teShAM ChinnAni gAtrANi visR^ijanti sma shoNitam | prAvR^iShIvAmbuvR^iShTIni shR^i~NgANi dharaNIbhR^itAm ||3-58-15 indrAshanisamasparshairnipatadbhirajihmagaiH | ditijairvadhyamAnAste vitresuH surasattamAH ||3-58-17 ekachakre rathe tiShThannapashyadgajayUthapam | varAbharaNanirhrAdAntsamudrasvananiHsvanAn ||3-58-18 mattAntsuvihitAndR^iptAnmahAmAtrairadhiShThitAn | kulinAnvIryasaMpannAnpratidviradaghAtinaH ||3-58-19 shikShitAngajashikShAyAmairAvatasamAnyudhi | nyahanatsurasainyasya gajAngaja ivAsuraH |V3-58-20 vikSharanto mahAnAgAnbhImavegAMstridhA madam | meghastanitanirghoShAnmahAdrIniva chotthitAn ||3-58-21 sahasrasaMmitAndivyA~njAmbUnadapariShkR^itAn | suvarNajAlairvitatAMstaruNAdityavarchasaH ||3-58-22 ekachakro gadApANirbalavAngadinAM varaH | utsArayAmAsa gajAnmahAbhrANIva mArutaH ||3-58-23 nihatya gadayA sarvAMstAngajAngajamardanaH | bhUyo.ashvasa~NghAntsa balI niraikShata mahAsuraH ||3-58-24 shukavarNAnR^iShyavarNAnmayurasadR^ishAMstathA | pArAvatasavarNAMshcha haMsavarNAMstathaiva cha ||3-58-25 mallikAkShAnvirUpAkShAnkrau~nchavarNAnmanojavAn | ashvasainyaM mahAbAhustadapratimapauruShaH ||3-58-26 niShUdayAmAsa balI gadayA bhImavikramaH | raNAjirvyasya samare sarvAndR^iShTvA suradviShaH ||3-58-27 achintyavikramaH shrImAnabhyayAddevavAhinIM | gadAyuddheShu kushalo rathena rathayUthapaH ||3-58-28 hR^iShTasainyo mahAbAhuH prasthitaH shakrasannidhau | triMshachChatasahasrANi rathAnAM vinihatya saH ||3-58-29 raNe.atiShThata daityendro vidhUma iva pAvakaH | tasminneva tu sa~Ngrame baladR^ipto mahAsuraH ||3-58-30 mR^igavyAdhaM mahAtmAnaM yodhayatyajitaM raNe | mR^igavyAdhasya rudrasya mahApAriShadAstathA ||3-58-31 samutpeturbalaM dR^iShTvA hutAgnisamatejasaH | gajairmattai rathairdivyairvAjibhishcha mahAjavaiH ||3-58-32 astraishcha nishitairbANaiH sharaishchAnalasannibhaiH | dadR^ishuste tato vIrA dIpymAnaM mahAsuraM ||3-58-33 rashmivantamivodyantaM sutejorashmimAlinaM | sa~NgrAmasthaM mahAvegaM mahAsattvaM mahAbalaM ||3-58-34 mahAmatiM mahotsAham mahAkAyaM mahAratham | samIkShya taM mahAyodhaM dikShu sarvAsvavasthitam ||3-58-35 tataH praharaNairghorairabhipetuH samantataH | tasya sarvAyasAstIkShNAH sharAH pItamukhAH shitAH ||3-58-36 shirasyadripratIkAshe mR^igavyAdhena pAtitAH | taishcha saptabhirAviShTaH sharaiH shirasi chArpitaiH ||3-58-37 utpapAta tadA vyomni disho dasha vinAdayan | tatastaM tridasho vIraH sarathaH sajjakArmukaH ||3-58-38 anuvavrAja saMhR^iShTaH khe tadA sa mahAbalaH | asuraM ChAdayAmAsa taM vyomni sharavR^iShTibhiH ||3-58-39 vR^iShTimAniva jImuto nidAghAnte dharAdharam | ardyamAnastatastena mR^igavyAdhena dAnavaH ||3-58-40 chakAra ninadaM ghoramambare jalado yathA | sa dUraM sahasotpatya mR^igavyAdharathaM prati ||3-58-41 nipapAta mahAvegaH pakShavAtairgiriryathA | babha~nja cha tato daityo bhagneShAkUbaraM ratham ||3-58-42 mR^igavyAdhaH parityajya sthito bhUmau mahAbalaH | virathaM prekshya rudraM tu tasya pAriShadAH shubhAH ||3-58-43 utthitA ghoraraktAkShA vyomni mudgarapANayaH | sa tu taiH sahasotthAya veShTito vimale.ambare ||3-58-44 mudgarairardito bhImairvR^ikShaH parashubhiryathA | teShAM vegavatAM vegaM nihatya sa mahArathaH ||3-58-45 nipapAta punarbhUmau suparNasamavikramaH | sa shAlavR^ikShamutpATya mahAshAkhaM mahAbalaH ||3-58-46 sarvAnpAriShadAnsa~Nkhye sUdayAmAsa dAnavaH | sa tairvIjitadehastu rudhiraughapariplutaH ||3-58-47 shushubhe dAnavashreShTho bAlasUrya ivoditaH | athotpATya gireH shR^i~NgaM samR^igavyAlapAdapam ||3-58-48 jaghAna tAnpAriShadAnsamare dAnaveshvaraH | tatasteShu cha bhagneShu mahApAriShadeShu vai ||3-58-49 balaM tadavasheShaM tu nAshayAmAsa vIryavAn | ashvairashvAngajairnAgAnyodhAnyodhai rathAnrathaiH ||3-58-50 dAnavaH sUdayAmAsa yugAnte.antakavatprajAH | hatairashvaishcha nAgaishcha bhagnAkShaishcha mahArathaiH ||3-58-51 tridashaiShchAbhavadbhUmI rudramArgA samantataH | evaM balaH sa daityendro mR^igavyAdhashcha vIryavAn ||3-58-52 yudhi pravR^iddhau balinau prabhinnAviva vAraNau ||3-58-53 vaishampAyana uvAcha tatraiva yudhyate rudro dvitIyo rAhunA saha | vishrutastriShu lokeShu krodhAtmA hyaja ekapAt ||3-58-54 tadyathA sumahadyudhaM tumulaM lomaharShaNam | AsItpratibhayaM raudraM vIrANAM jayamichChatAm ||3-58-55 devadAnavadehaistu dustarA keshashADvalA | sharIrasaMghAtavahA prasR^itA lohitApagA ||3-58-56 AjaghAnAtha sa~Nkrudhdo rudro raudrAkR^itiH prabhuH | rAhuH shatamukhaM yuddhe shatrusainyanivAraNam ||3-58-57 tasya kA~nchanachitrA~NgaM rathaM sAshvaM sasArathim | jaghAna samare shrImAnkruddho daityasya sAyakaiH ||3-58-58 tasya pAriShadastvekaH sharashaktyA mahAbalaH | bibheda samare hR^iShTo dAnavaM taM stanAntare ||3-58-59 sa bhinnagAtro rudreNa tathA pAriShadairapi | rudrasya rathamAyAntaM sa rAhurdAnavottamaH ||3-58-60 pramamAtha talenAshu sahasA krodhamUrchChitaH | bhinnanAgaM sharaistIkShNairmeruM sUrya ivAMshubhiH ||3-58-61 hatairdAnavamukhyaistu rudreNAmitatejasA | rudrapAriShadAnsarvAnnijaghAna mahAsuraH ||3-58-62 [ sR^ijantaM sharavarShANi dAnavaM ghoradarshanam | bibheda samare rudro bANaiH sannataparvabhiH ] || vartamAne mahAghore sa~NgrAme lomaharShaNe | rudhiraughA mahAvegA mahAnadyaH prasusruvuH ||3-58-63 dAnavaM samare rudrA nIlA~njanachayopamam | nirbibheda sharaistIkShNairmeruM sUrya ivAMshubhiH ||3-58-64 hatairdAnavamukhyaishcha shaktishUlaparashvadhaiH | patitaiH parvatAbhaishcha dAnavaiH kAmarUpibhiH ||3-58-65 vartamAne mahAghore sa~NgrAme lomaharShaNe | virejuste tadA daityAH puShpitA iva kiMshukAH | mahAbherI mR^ida~NgAnAM paNavAnAM cha niHsvanaH ||3-58-66 sha~NkhaveNusvanonmishraH saMbabhUvAdbhutopamaH | hatAnAM svanatAM tatra daityAnAM chApi niHsvanaH ||3-58-67 devAnAM cha tathA tatra shushruve dAruNo mahAn | tura~NgamakhurotkIrNaM rathanemisamutthitam ||3-58-68 rurodha mArgaM yodhAnAM chakShUMShi cha dharArajaH | shastrapuNyopAharA sA tatrAsIdyuddhamedinI ||3-58-69 durdarshA dirvigAhyA cha mAMsashoNitakardamA | bhagnaiH khaDgairgadAbhishcha shaktitomarapATTishaiH ||3-58-70 apaviddhaishcha bhagnaishcha rathaiH sA~NgrAmikairhataiH | nihataiH ku~njarairmattaistathA tridashadAnavaiH ||3-58-71 chakrAkShayugashastraishcha bhagnairavanipAtitaiH | babhUvAyodhanaM ghoraM pishitAshanasa~NkulaM ||3-58-72 utpetushcha kabandhAni dikShu sarvAsu saMyuge | anyonyabaddhavairANAM daityAnAM jayagR^iddhinAm ||3-58-73 saMprahArastathA yuddhe vartate.atibhaya~NkaraH | sainyAnAM saMprayuddhAnAM shUrANAmanivartinAm ||3-58-74 ajasya chAikapAdasya rAhoshchaiva mahAtmanaH | teShAM tu tatra patatAM kruddhAnAmatiniHsvanaH ||3-58-75 udvarta iva bhUtAnAM samudrANAM tu shushruve | tatraikastu sudhUmrAkShaH shrImAnrudro munIshvaraH ||3-58-76 bibheda keshinaM shaktyA gadAparighashUlabhR^it | nAnAprahAraNA ghorA bhImAkhyA bhImavikramAH ||3-58-77 niShpetU rudradayitA mahApAriShadAstathA | rathamAsthAya cha shrImAMstaptakA~NchanakuNDalaH ||3-58-78 dAnavaiH saMvR^itaH keshI yudhyate yuddhadurjayaiH | tasya sa~NgrAmashauNDasya sa~NgrAmeShu yuyutsataH ||3-58-79 nipeturugravIryasya jvAlA hi prasR^itA mukhAt | sa tu siMharShabhaskandhaH shArdUlasamavikramaH ||3-58-80 mahAjaladasa~NkAsho mR^ida~NgadhvaniniHsvanaH | tasya niShpatamAnasya dAnavaiH saMvR^itasya cha ||3-58-81 babhUva sumahAnAdaH kShobhayaMstridivaM yathA | tena shabdena vitrastA tridashAnAM mahAchamUH ||3-58-82 drumashailaprahAraNA yoddhumevAbhyavartata | teShAM cha devadaityAnAM yuyutsUnAM parasparam | sannipAtaH sutumulo raudro lokabhayAvahaH ||3-58-83 teShAM yuddhaM mahAghoraM saMjaj~ne lomaharShaNam | devadAnavasa~NghAnAM prANAMstyaktvA mahAhave | sarve hyatibalAH shUrAH sarve parvatasaMnibhAH ||3-58-84 sarve sarvAstravidvAMsaH sarve sarvAyudhodyatAH | tridishA dAnavAshchaiva parasparajighAMsavaH | teShAM vai nadatAM shabdaH saMyuge meghaniHsvanaH ||3-58-85 shushruve.atimahAghorashcharasthAvarakampanaH | reNushchAruNasa~NkAsho bhImaH sa samapadyata ||3-58-86 udbhUto devadaityaughaiH saMrurodha disho dasha | anyonyaM rajasA tena kausheyAruNapANDunA ||3-58-87 saMvR^itA bahurUpeNa dadR^ishurna cha ki~nchana | na dhvajo na patAkAshcha na varma turago.api vA ||3-58-88 AyudhaM syandano vApi dR^ishyate naiva sArathiH | sa shabdastumulasteShAmanyonyaM samadhAvatAm ||3-58-89 nipeturugravIryasya jvAlA hi prasR^itA mukhAt | sa tu siMharshabhaskandhaH shArdUlasamavikramaH ||3-58-90 tasya niShpatamAnasya dAnavaiH saMvR^itasya cha | shrUyate tumulaH shabdo na rUpANi chakAshire ||3-58-91 dAnavAstatra sa~NkruddhA dAnavAneva jaghnire | tridashAstridashAMshchaiva nijaghnustumulo tadA ||3-58-92 na parAMshcha vinighnantaH svAMshcha yuddhe mahAsurAn | rudhirArdrAM tathA chakrurmedinIM cha mahAsurAH ||3-58-93 tatastu rudhiraugheNa saMsiktamuditaM rajaH | sharIrashatasa~NkIrNaM babhUva dharaNItalam ||3-58-94 shUlashaktigadAkhaDgaparighaprAsatomaraiH | tridashA dAnavAshchaiva jaghnuranyonyamAhave ||3-58-95 bAhubhiH parighAkArairnighnataH parighaistathA | rudrapAriShadAnsarvAnsUdayanti sma dAnavAH | rudrapAriShadhAshchaiva mahAdrumamahAshmabhiH ||3-58-96 vyadArayannatikramya shastraishchAdityasaMnibhaiH | etasminnantare kruddhaH keshI dAnavasattamaH ||3-58-97 sa~NgrAmamarShI ghoraH sa svAnyanIkAni harshayan | teShAM paramasa~Nkruddho vajramastramudIrayat ||3-58-98 vajreNAstreNa divyena shastreNa cha mahAtmanA | mahApAriShadAH sarve nihatA yudhi durjayAH ||3-58-99 vajrAstrapIDitA bhrAntA rudrapAriShadA yudhi | viprakIrNadrumAH petuH shailA vajrahatA iva ||3-58-100 evaM sutumulaM yuddhamabhavallomaharShaNam | keshinaH saha rudreNa tadadbhutamivAbhavat ||3-58-101 iti shrImahAbhArate khileShu harivaMshe bhaviShyaparvaNi vAmanaprAdurbhAve devAsurayuddhe keshirudrayuddhakathane aShTapa~nchAshattamo.adhyAyaH