Harivamsha, volume II, Appendix II, BORI, 1971
shrIgaNeshAya namaH
hari OM
itranslated by A. Purushothaman, purushothaman_avaroth @yahoo.com
sheShadharmaprakaraNam 35
vahnipuShkariNIprashaMsA
vaishaMpAyana uvAcha
shrInivAsAya mAhAtmyaM shrutvA prIto mahAmatiH |
dharmarAjaH punaH prAha kAverIM kIrtayeti cha || 35-1
bhIShma uvAcha
aho vakShyAmi mAhAtmyaM kAveryAH kurunandana |
yasya shravaNamAtreNa sarvapApaiH pramuchyate || 35-2
vahnyarkapuShkariNyoshcha mAhAtmyaM pravadAmi te |
puShkariNyostayormadhyaM pApinAmaghanAshanam || 35-3
vahnipuShkariNIM gatvA narAH pApAvR^itA api |
prayAnti viShNubhavanaM paramAnandadAyakam || 35-4
vahnipuShkariNIsnAnaM ishvarasyAvalokanam |
kurvanti ye narA bhaktyA jvalanArkasamaprabhAH |
haMsayuktena yAnena yAnti viShNoH paraM padam || 35-5
vahnipuShakariNIM rAma AdityakulasaMbhavaH |
akarodbhAryayA sArdhaM lakShmaNena mahAtmanA || 35-6
brAhmaNebhyo dhanaM dattvA sahariH savibhIShaNaH |
gAyatryAkhyAM shilAM rAjannadhiruhya jajApa cha || 35-7
devAnAM chiva sarveShAM mAtaraM bhuvaneshvarIm |
ArAdhya manasA rAjankAverIM vai nanAma cha || 35-8
AhUya sItayA sArdhaM tatra vishvavasaH sutam |
abravInmadhuraM vAkyam sarvalokopakArakam || 35-9
vibhIShaNa mahAbhAga brAhmaNebhyo dadasva ha |
sauvarNAni cha ratnAni dhanAni vividhAni cha || 35-10
rAvaNo nihataH saMkhye sItArthaM sarvarAkShasaiH |
rAkShasAnAM cha sarveShAM tR^iptiradya bhaviShyati || 35-11
yattvayA sevitA devI kAverI pApanAshinI |
nivApaH kriyatAmatra yuShmatpitR^igaNaM prati || 35-12
atra kurvanti ye shrAddhaM pitR^INAM muktaye.anagha |
teShAM purAtanAtstAta prayAnti harimandiram || 35-13
japaM kurvanti ye viprA hyatra pApavivarjitAH |
prayAnti harisAlokyaM nAradAttu mayA shrutam || 35-14
sa~NgAttu yatkR^itaM pApamagrajena tvayApi vA |
tatsarvaM layamAyAtu hyagastyAnugrahAtprabho || 35-15
satsa~NgAtprApyate svargo duHsa~NgAnnirayo dhruvam |
tasmAttvayA kR^itaH sa~Ngastenaiva layameShyati || 35-16
kR^itakR^ityo bhavAneko rAkShasAnAM durAtmanAm |
satsa~Ngato.apyasA~NgitvaM tava jAtaM mahAmate || 35-17
agastyena purA tAta kAverI puNyadAyinI |
sarvalokahitArthAya nirmitA puNyakarmaNA || 35-18
vaidehI pashya kAverIM ga~NgAdyAM sarvatomukhAm |
kaverakanyAM sravAsAM nadInAM pravarAM shubhAm || 35-19
agastyapatnIM pApaghnIM brahmaNo mAnasIM sutAm |
snAtavyamatra vai bhIru tvayA dAnAni yatnata || 35-20
dAtavyAni cha viprebhyo vAsAMsi vividhAni cha |
ratnAni vipramukhyebhyo bhUmidAnamanuttamam || 35-21
bhIShma uvAcha
rAghavendrasya tadvAkyaM shrutvA paramapAvanam |
paulastyapramukhAH sarve snAtAshcha kapirAkShasA || 35-22
vaidehI cha mahAbhAgA snAtvA dattvA vasUni cha |
kAnthiM lebhe svakAM tatra sarvatejomayIM shubhAm || 35-23
etasminnantare dhImAnmunInAmagraNIH prabhuH |
munInAmapi sarveShAmagastyo bhagavAnR^iShIH |
sevyamAno munigaNairAyayau rAmasaMnidhIm || 35-24
bodhAnastu bhagavAnApastambo.atha gAlavaH |
shAtAtapo mayaH sha~NkhaH kAtyAyanabR^ihaspatI || 35-25
saMvarto yamakaNvau cha gautamaH pulahaH kratuH |
visvAmitraH sthUlashirA kachashchayavanabhArgavau || 35-26
satyAShADhaH shatAnando devalo lokashaH prabhuH |
vyAsaH parAsharashchaiva yAj~navalkyashcha bhArata || 35-27
evamAdyA mahAtmAno munayaH samshitavratAH |
rAmamAlokituM jagmurdarshanAnmuktidaM prabhum |
agastyamagrataH kR^itvA sarve vai munipuMgavAH || 35-28
kR^itAshiShaM rAmamudIkShya sarve
samtyktakR^ichChraM saha lakShmaNena |
nirIkShya senAM mahatIM vimAnaM
savismayaM puShpakamAjagAma || 35-29
atha rAmo mahAtejA gAyatrAkhyashilAtale |
natvA munInAM sarveShAmarghyaM pAdyaM chakAra ha || 35-30
vinayAvanato bhUtvA rAmo dharmabhR^itAM varaH |
sasmitaM vachanaM chedamuvAcha vadatAM varaH || 35-31
kushalaM vo munishreShThAH punIto bhavadAgame |
saumitrirjAnakI chAhaM R^ikShavAnararAkShasAH || 35-32
adya me saphalaM janma jIvitaM cha sujIvitam |
adya me pApajAlAni dhvastAni bhavadAgame || 35-33
ityuktvA tu munInsarvAnpunarnatvA mahAmatiH |
prA~njaliH sItayA sArdhamuttasthe lakShamaNena cha || 35-34
gR^ihItArghairmunigaNairniShIdetyanusaMj~nitam |
agastyo.apyAha dharmAtmA rAmachandramakalmaSham || 35-35
kAkutstha karuNAsindho rAma rAma hitaMkara |
diShTyA prApto.asi vaidehyA lakShmaNena mahAtmanA || 35-36
tvayA saMrakShito loko adya vai karuNAkara |
nihatya rAvaNaM saMkhye yaj~nashatruM durAsadam || 35-37
R^iShINAmagnikalpAnAM rakShitAni tapAMsi te || 35-38
asmAbhiryAni karmANi kR^itAni subahUni cha |
saphalAni bhavantyadya rAma tvaddarshanAtprabho || 35-39
hitAya sarvalokAnAM jAtaM raghukule shubhe |
viShNuM purAtanaM vedmi tvAmadya raghunandana || 35-40
saMshAstA sarvalokAnAM rakShitA shikShitAnagha |
AvAsaH sarvabhUtAnAM tvameva raghunandana || 35-41
brahmaviShNu maheshAnAM sR^iShTisthityantakAriNam |
vidustvAM rAjashArdUla raghuvaMshavivardhana || 35-42
ikShvAkUNAmayaM vAmshatvayA rAma mahAmate |
divo mArgo yathA nUnaM savitrA pAvanIkR^itaH || 35-43
evaM bruvANaM taM rAmo muniM natvA punaH punaH |
abravInmadhuraM vAkyaM vinayAvanato nR^ipa || 35-44
agastya munishArdUla brahmansAkShAtpitA yathA |
saMrakShitA vayaM sarve yuShmAbhirdaNDakAvane || 35-45
kR^ipayA tava viprendra paulastyaM jitavAnaham |
tvayA dattau munishreShTha tUNI chAkShayasAyakau || 35-46
khaDgo datto jitAmitro lakShmaNasya mahAtmanaH |
tenaivendrajitaM hatvA tvayA saMrakShito raNe || 35-47
sItA saMrakShitA tAta rAkShasIgaNasevitA |
adR^iShTA rAkShasairmUrkhaiH kR^ipayA tava suvrata || 35-48
bhUyo.api darshanaM prAptA tvayA munivarottamam |
atra kiM karaNIyaM me tadbrUhi karavANyaham || 35-49
vaishaMpAyana uvAcha
sudhAsAramayaM vAkyaM shrutvA prIto munIshvaraH |
uvAcha rAma dharmaj~naM vadatAM varamavyayam || 35-50
gAyatryAkhyA shilA cheyaM sarvapApapraNAshinI |
AyAstu purato rAjankartavyA tu gavAkR^itiH |
kuru goprasaraM tasyAH kukShau siddhiM gamiShyasi || 35-51
tatheti munivAkyena prIto raghukulottamaH |
gAM tu svarNamayIM kR^itvA tasyAH kukShau pravishya cha |
dAnAni cha bahUnyatra brAhmaNebhyo dadau nR^ipaH || 35-52
R^iShayo.api kapIndrAshcha rAkShasA bhImadarshanAH |
kR^itvA goprasaraM sarve pApaistatra vimochitAH || 35-53
shivali~NgapratiShThAM cha kR^itvA tatra munIshvaraiH |
pUjayitvA tu dharmAtmA gAyatryAkhyAM shilAM gata || 35-56
lakShmaNaH pUjayAmAsa shaMkaraM dakShiNe taTe |
vAnarAMshchaiva rakShAMsi pUjayAmAsuravyayam || 35-57
dakShiNe lakShmaNakShetramuttare rAghavasya cha |
sevyamAnaM sadA devairbhuktimuktiphalapradam || 35-58
gAyatryupalamadhyastho rAmo raghukulottamaH |
agastyaM prAha dharmAtmA kR^itA~njalipuTastadA || 35-59
bhagavansarvadharmaj~na sarvashAstravishArada |
iyaM shilA tu gAyatryA nAmnA khyAtiM kathaM yayau |
nUnaM tattu bhavAnvetti kR^ipayA vada suvrata || 35-60
agastya uvAcha
purAH vR^itravadhaM kR^itvA sutrAmA raghunandana |
taddoShaparihArArtham kAveryAM snAtumAgataH || 35-61
brahmaNo vachanAdrAma gAyatrIM vedamAtaram |
asyAM shilAyamAruhya jajApa cha chaturyugam || 35-61
sAMnidhyamakaroddevI gAyatrI dvijavanditA |
tamabravInmahAbhAga marutvantamariMdamam || 35-62
tR^iptAhaM tava sutrAmaMstapasA toShitAsmayham |
varaM varaya bhadraM te varadAhamihAgatA || 35-63
indra uvAcha
vR^itrasya nidhanoddevi mahApApamupasthitam |
taddoShaparihArArthaM tvaM mayopAsitAnaghe || 35-64
aghaM me nAshayaH kShipraM pAhi mAM svapure shubhe |
buddhisvAsthyaM manaHsvAsthyaM kuru me sarvama~NgaLe || 35-65
gAyatryuvAcha
tathA bhavatu dharmiShTha tvayA yA sevitA shilA |
gAyatrI nAmato vajri.Nlloke khyAtiM gamiShyati || 35-66
mahApAtakayukto vA yukto vA sarvapAtakaiH |
atra japtvA divaM yAti gatapApo mahAmate || 35-67
iti tasmai varaM dattvA gAyatrI tu tirodhate |
tasmAdrAghava japyA sA gAyatrI lokavanditA || 35-68
brahmaputro hi paulastyatvayA vai nihato raNe |
taddoShaparihArArthaM gAyatryAstu japaM kuru || 35-69
rAma uvAcha
tathA karomi bhagavaMstvadvacho me hitaM shubham |
ayodhyAmR^iShibhiH sArdhaM gantumadya tvamarhasi |
yAsye vAnaramukhyaishcha sArdhaM rakShogaNaiH prabho || 35-70
bhIShma uvAcha
ityuktvA taM namskR^itya punaH snAtvA yudhiShThira |
ChandasAM mAtaraM japtvA punardAnAni dattavAn || 35-71
agastyo bhagavAnAha dharamaj~naM satyasaMgaram |
harantaM sarvasaMtApaM dehinAmIshvaraM shubham || 35-72
tathA kuru raghushreShTha yAsye pashchAddvijeH saha |
snAtvAtra R^iShibhiH sArdhaM japtvA vai vaedamAtaram || 35-73
iti munivachanaM nishamya rAmo
bhujavijitaM vimAnametya sarvaiH |
sapadi samupagatavAnayodhyAM
munivaranikarairabhiShTutAtmA || 35-74
snAtA narA hyatra mahAghasaMyutA
divaM prayAntyeva kumArgagA api |
tasmAdiyaM pANDava durlabhA bhuvi
ga~NgA yathA hyuttaradeshagAminI || 35-75
ashvamedhasahasraM hi savitA tvajayannR^ipa |
tena puNyaprabhAvena sahasrAMshurabhUtprabhuH || 35-76
yudhiShThira uvAcha
shrImatA rAghaveNeyaM taptahATakanirmitA |
dR^iShadrUpaM samAsthAya dR^ishyate dhenuruttamA |
etanme kathyatAM tAta pApaghnI pApanAshinI || 35-77
bhIShma uvAcha
krUrAH kalau yuge rAjanprabhaviShyanti hiMsakA |
matvaivaM matimAnvidvAnagastyaH kR^itavAndR^iShat |
tasmAdagastyashApena dR^iShadrUpamupAgatA || 35-78
pApAnAM nAshinI dhenurdurlabhA pApinAM kalau || 35-79
vA~nchitarthapradA devI kAverI pApanAshinI |
shilA mokShapradA hyeShA gAyatryAkhyA yudhiShThira || 35-80
mahApAtayukto vA yo vA ko vA nR^ipottama |
muchyate sarvapApebhyo rAmali~Ngasya darshanAt || 35-81
ya idaM puNyamAkhyAnaM rAghavendrasya cheShThitam |
shrutvA pApavinirmukto yAnArUDho divaM vrajet || 35-82
March 14, 2009